Od 1 stycznia 2026 r. obowiązuje doprecyzowany katalog sytuacji, w których dzieciom i młodzieży do ukończenia 18. roku życia przysługuje leczenie stomatologiczne w znieczuleniu ogólnym w ramach świadczeń gwarantowanych (finansowanych ze środków publicznych w Polsce). Zmiana nie wprowadza „nowego” świadczenia, ale porządkuje zasady, kiedy znieczulenie ogólne może być zastosowane i rozliczone jako świadczenie finansowane ze środków publicznych. W praktyce oznacza to większą przewidywalność kwalifikacji, ale też konieczność jasnego wykazania w dokumentacji, dlaczego w danym przypadku znieczulenie ogólne było zasadne.

Rozporządzenie wskazuje pięć grup sytuacji. Po pierwsze, znieczulenie ogólne przysługuje w przypadku alergii na środki znieczulenia miejscowego. Po drugie – gdy u pacjenta występują zaburzenia ogólnoustrojowe, a lęk związany z leczeniem stomatologicznym lub infekcje okołozębowe mogą pogarszać stan ogólny. Ten wariant jest powiązany z wymogiem przedstawienia opinii lekarza specjalisty właściwego ze względu na chorobę lub problem zdrowotny dziecka.

Po trzecie, przepisy obejmują najmłodszych pacjentów do ukończenia 3. roku życia, jeżeli mimo wizyt adaptacyjnych i zastosowania uspokojenia farmakologicznego dziecko pozostaje niewspółpracujące, a jednocześnie zakres leczenia jest na tyle rozległy, że nie da się go bezpiecznie wykonać w innych warunkach.

Po czwarte, podobny mechanizm dotyczy dzieci i młodzieży do 18 lat, gdy mimo uspokojenia farmakologicznego pacjent nie pozwala na bezpieczne wykonanie świadczenia, przy czym tu wymagane jest potwierdzenie przez specjalistę stomatologicznego (chirurgię stomatologiczną lub stomatologię dziecięcą).

Po piąte, znieczulenie ogólne może być zasadne w przypadkach wymagających natychmiastowego leczenia, związanych z ostrym, zębopochodnym stanem zapalnym w okolicy szczękowo-twarzowej lub koniecznością wykonania zabiegu chirurgicznego w jamie ustnej.

Najistotniejsza konsekwencja tej zmiany dla dokumentacji medycznej polega na tym, że od 2026 roku w dokumentacji powinno być wyraźnie widoczne, do której z opisanych sytuacji kwalifikował się pacjent i na czym oparto decyzję o zastosowaniu znieczulenia ogólnego. Oznacza to potrzebę spójnego udokumentowania wskazania (np. informacji o alergii, opisu stanu ogólnego i ryzyka pogorszenia, rozpoznania stomatologicznego i zakresu planowanego leczenia), a w przypadkach, w których przepisy tego wymagają – dołączenia opinii lekarza specjalisty.

W grupie najmłodszych pacjentów kluczowe staje się także odnotowanie wcześniejszych prób leczenia bez znieczulenia ogólnego: przebiegu wizyt adaptacyjnych oraz zastosowania uspokojenia farmakologicznego i jego nieskuteczności. Z kolei w trybie „pilnym” ważne jest rzetelne opisanie stanu, który uzasadnia natychmiastową interwencję.

Zmiana doprecyzowuje więc nie tylko, kiedy znieczulenie ogólne przysługuje, ale też jakiego rodzaju informacje muszą znaleźć się w dokumentacji, aby kwalifikacja była czytelna i możliwa do wykazania przy rozliczaniu świadczenia oraz w razie kontroli.